Жайыттарды башкарууда гранттын жардамы чоң

Jeenalieva
By Jeenalieva Сентябрь 29, 2017 10:40

Жайыттарды башкарууда гранттын жардамы чоң

жайыт29 сентябрь, Бишкек. Чүй айыл аймагынын жайыт комитетинде жалпысынан 7081 гектар жайыт жерлер бар. 2009-жылдан бери  жайыт комитети Кыргыз Республикасынын мыйзамынын негизинде өзүнүн ишин жүргүзѳт. Мыйзамда көрсөтүлгөндөй жайыт жерлерин башкаруу  жана пайдалануу жайыт комитетине берилген. Бүгүнкү күндө Кыргыз Өкмөтүнүн жана Бүткүл  дүйнөлүк банктын каржылоосу менен  жайыттарды оңдоо үчүн чоң гранттык каражат алып жатканын Чүй айыл өкмөтүнүн жайыт комитетинин төрагасы  Жумагазы Бекжанов билдирди. Анын айтымында,  63509 АКШ доллары “Жайыттарды жана мал чарбачылыкты башкарууну жакшыртуу” долбоору алкагында грант түрүндѳ келген. Бул каражатты кыргыз сомуна которгондо 4 млн. 318 миң сомду түзөрүн Ж.Бекжанов  баса белгиледи.

- Жумагазы мырза, айтсаңыз бул гранттык каражаттын эсебинен   кандай иштер аткарылды?

-Биз бул  каражатты 2017-жылдын эсебинен 80 пайызын пайдаланышыбыз керек. Аталган каражатты пайдалануу боюнча буга чейин Садовое, Арал жана Чүй айылдарында жыйын уюштуруп, жалпы элге гранттар тууралуу маалымат бердик. Айылдардан келген элдин суроо талабы боюнча кѳпчүлүк эл жайыттарды сактоо керек экендигин  айтышкан. Ал үчүн албетте техника керек. Гранттын 2 млн. 700 миң сом ѳлчѳмдѳгү каражатына бульдозер-эксковатор алууга чечим чыгып, баардык документтерди даярдап,  тендердин алдында турабыз. Андан сырткары жайытка  баруучу жолдорду оңдоого  320 миң сом, жайыттарды баскан жапайы жийде бактардан арылуу үчүн 315 миң сом жана  жылдан жылга малдын саны ѳсүп, ар кандай оорулардын кѳбѳйүп жаткандыгына байланыштуу малды кралинге салдырууну туура кѳрүп, ага 800 миң сом каражат бѳлүндү. Мунун бардыгы 2017-жылы аткарыла турчу иш. Калган 12 миң АКШ доллар ѳлчѳмдѳгү каражатты 2018-жылы пайдаланабыз.

-Буга чейин   ушундай  гранттарды алгансыздарбы  жана  кандай  пландар ишке ашырылган?

-Буга чейин 2011-жылы “Айыл чарба инвестициялары жана кызмат кѳрсѳтүү” долбоордун алкагында 200 миң сом акча каражатын алып, жайыт инфраструктурасын жакшыртууга  жумшалган. Жайыт комитеттери менен биригип Кызыл-Суу  суусуна чоң кѳпүрѳ салуу үчүн  2012-жылы  250 миң сом каражатын алып, Чүй жана Арал айылдарына эки кѳпүрѳ салынган. Бул кѳпүрѳлѳр мал ѳтѳ турчу кѳпүрѳ болуп эсептелет.

-Долбоорлор  менен иштешип акча каражаттарын алып жатасыздар, аны алуунун жолдору татаалбы ?

— Бүткүл дүйнѳлүк банктан акча каражат алуу ѳтѳ татаал. Ал үчүн кѳптѳгѳн жыйындарды ѳткѳрүп, алардын койгон талаптарын , кадамдарын аткарып жатабыз. Ошондой эле Бүткүл дүйнѳлүк банктын талабы боюнча гранттын эсебинен тышкары ѳздүк кошумча каражат болуусу зарыл. Техника алыш үчүн 675 миң сомду Чүй айыл ѳкмѳтүнүн  айылдык кеңешинин чечиминин  негизинде айыл ѳкмѳтүнүн бюджетинен каржыланмай болду. 2 млн. 250 миң сом акча бул гранттын эсебинен, ал эми 675 миң сом бул 25 пайыздык ѳздүк кошумча каражат. Ал эми 320 миң сом акча жолду оңдоо боюнча жайыт комитетинин ѳзүнүн жайыт пайдалануучулардан  түшкѳн акчасынын 5 %дык ѳздүк кошумчасынан бѳлүнѳт. Ошондо 20 миң сомду жайыт комитетинин акчасынан кошулат. Мындан тышкары 315 миң сом жана 800 миң сомго дагы 5%ы  жайыт пайдалануучулардан түшкѳн акчадан каржылашат.

Жайыт комитетинин атайын  келишиминин  негизинде жайыт жерди пайдаланып жаткан Бактыгүл Дүйшеева тѳмѳндѳгүлѳргѳ токтолду.

-Үч жылдан бери 5 гектар жерди келишимдин негизинде пайдаланып келе жатам. Аба ырайы жаанчыл болгон жылдары чѳп аябай түшүмдүү болуп, чѳптү чаап жыйып алганга жана мал жайганга ыңгайлуу.  Чүй айыл ѳкмѳтүнүн жайыт комитети алган гранты боюнча кабарым бар. Бизде жаан-чачын болгондо сел каптап кетүү коркунучу бар.Ошол себептен  жайыттарга барган  жолдорду, дренажды, кѳпүрѳлѳрдү оңдоо иштерин жүргүзүү максатында бульдозер, эксковатор алынганы турат.

Чүй айыл ѳкмѳтүнүн башчысы  Жантай  Шакеев дагы ѳз оюн билдирди.

-Жайыттарды башкаруу мурункуга  салыштырмалуу алда канча  жеңил болуп калды.Анткени ар бир айыл ѳкмѳттѳрдѳ атайын жайыт комитеттери түзүлгѳн. Бирок ага карабастан учурдагы кѳйгѳйлѳрдүн бири  жол маселеси.  Себеби, тоодон сел жүргѳндѳ таштар кулап, малдардын жана унаанын ѳтүүсүнѳ тоскоолдук жаратат.  Дагы бир маселе жердин алдынан чыккан суу быйыл абдан кѳтѳрүлүп, айыл ичиндеги жайыттардын кѳпчүлүгү саз болуп жатат.  Жайыттарды башкарууда гранттын жардамы абдан чоң. Айтылган иштердин баардыгы аткарылса жайыттардын абалы бир кыйла жакшырат.

 

                                                                                           Айнура ЖАНЫШОВА

Jeenalieva
By Jeenalieva Сентябрь 29, 2017 10:40

Парламент

Элдик медицина